28 دی 1398

بیماری برونشیت، درمان برونشیت و برونشیت مزمن و حاد

دسته بندی: بیماری های تنفسی نویسنده: ایران درمان بازدید: 393
بیماری برونشیت، درمان برونشیت و برونشیت مزمن و حاد

برونشیت تورم و التهاب لوله­ های نایچه (برونش ­ها) یا مسیر عبور هوا میان بینی و شش هاست. به طور دقیق تر، برونشیت به شرایطی اطلاق می شود که غشای این مجاری متورم یا ملتهب شده باشد.

افرادی که به برونشیت مبتلا هستند هوا و نتیجتاً اکسیژن کمتری را به ریه های خود وارد می نمایند. در این افراد همچنین خلط بیشتری در ناحیه مجاری تنفسی ایجاد می شود.

 برونشیت حاد (Acute Bronchitis) به بیماری کوتاه مدتی اطلاق می شود که معمولاً پس از یک سرماخوردگی یا عفونت ویروسی مانند آنفولانزا بروز می یابد. این نوع برونشیت معمولاً با سرفه و خلط سینه سبز رنگ، احساس ناراحتی و دردناکی در ناحیه قفسه سینه، تب و گاهی تنگی نفس همراه است. برونشیت شدید معمولاً ظرف چند روز یا یک هفته بهبود می­ یابد.

 برونشیت مزمن به واسطه سرفه های خلط آور و مستمری که یک یا سه ماه و یا حتی دو سال پیاپی در فرد وجود دارد (البته در صورتی که سرفه دلیل دیگری نداشته باشد) اطلاق می شود. افرادی که به برونشیت مزمن مبتلا هستند از لحاظ ابتلا به مشکلات تنفسی و علائم درجه های مختلفی دارند. این سرفه ها ممکن است در طول دوره های مختلف سال بهبود یا تشدید یابد.

چه عاملی موجب ابتلا به برونشیت می گردد؟

برونشیت توسط ویروس ها، باکتری ها و سایر ذراتی که موجب آزار نایچه ها می گردد ایجاد می شود.

 برونشیت حاد معمولاً توسط عفونت های ویروسی برونش ها ایجاد می شود (معمولاً توسط همان ویروسی که موجب ابتلا به سرماخوردگی و آنفولانزا می گردد). برونشیت در واقع بخشی از پاسخ سیستم ایمنی بدن در جهت پاسخ به عفونت است؛ چون تورم زیاد نایچه ها به عنوان عملی تدافعی خلط می سازد. علاوه بر ویروس ها، باکتری ها، قرا گرفتن در معرض دود تنباکو یا آلودگی هوا و یا محلول های شیمیایی و بیماری رفلاکس معده می تواند موجب بروز برونشیت حاد شود.

 برونشیت مزمن بیش از همه به واسطه دود سیگار ایجاد می شود. با این حال، می تواند در اثر حمله های مکرر برونشیت حاد نیز ایجاد گردد. آلودگی هوا، گرد و غبار، گازهای سمی و بخارات صنعتی نیز در ایجاد برونشیت مزمن مؤثرند.

چه کسی در معرض ابتلا به برونشیت است؟

افرادی که بیش از سایرین در معرض خطر ابتلا به بیماری برونشیت قرار دارند از قرار ذیل هستند:

  • افراد سیگاری. برخی مطالعاتی که توسط محققان انجام شده مؤید آن است که استعمال سیگار در افزایش تولید مواد مخاطی که خود در ایجار برونشیت مؤثرند دخیل است.
  • افرادی که در معرض دود سیگار هستند
  • افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند
  • افراد سالخورده و کودکان
  • افراد مبتلا به رفلاکس
  • افرادی که در محل کار خود در معرض موادی همچون بخارات سمی آمونیاک، اسیدهای قوی، کلر، سولفید هیدروژن، دی اکسید سولفور یا برومین قرار دارند
  • افرادی که درمعرض آلودگی هوا قرار دارند

علائم ابتلا به برونشیت چیست؟

علائم و نشانه های برونشیت حاد و مزمن به قرار ذیل است:

  • تورم یا التهاب برونش ها
  • سرفه
  • تولید مخاط شفاف، سفید، زرد، خاکستری یا سبز
  • تنگی نفس
  • خس خس سینه
  • خستگی
  • تب و لرز
  • احساس ناراحتی و درد در ناحیه قفسه سینه
  • گرفتگی یا آبریزش بینی

برونشیت حاد معمولاً باعث ایجاد سرفه هایی می شود که چندین هفته و حتی پس از برطرف شدن برونشیت ادامه می یابد. تورم بلند مدت برونش ها در برونشیت مزمن موجب ایجاد زخم در نایچه و مجاری تنفسی می شود که خود موجب تولید مقدار زیاد مخاط می گردد. از جمله سایر علائم ابتلا به برونشیت می توان به عفونت های مکرر تنفسی و سرفه اشاره کرد که صبح ها و هم چنین در آب و هوای مرطوب تشدید می یابد.

برونشیت چگونه تشخیص داده می شود؟

علاوه بر بررسی سوابق خانوادگی و فردی بیمار، تست های متعددی وجود دارد که برای تشخیص ابتلا به برونشیت به کار می روند. در صورتی که پزشک به هنگام بررسی تنفس فرد، صدای خس خس و یا صداهایی غیرطبیعی را بشنود، معمولاً از فرد می خواهد که عکسی از قفسه سینه خود بگیرد. تستی نیز وجود دارد که عملکرد ریوی را با استفاده از ابزاری تحت عنوان اسپیرومتر بررسی می کند. ممکن است پزشک انجام این تست را نیز به منظور بررسی ابتلا به آسم یا امفیزم لازم بداند. کشت مخاط هم یکی از گزینه های موجود است که می تواند وجود باکتری های موجود در بدن فرد را بررسی کند. آزمایش خون نیز یکی از گزینه هاست.

برونشیت چگونه درمان می شود؟

 از افراد مبتلا به برونشیت معمولاً خواسته می شود استراحت کنند، مایعات بنوشند، از هوای مرطوب و داروهای ضد سرفه و مسکن های معمولی برای تسکین علائم هم چنین تسهیل تنفس مصرف نمایند. بسیاری از موارد برونشیت حاد در واقع بدون هیچ درمان خاصی از بین می رود اما برای برونشیت مزمن هیچ درمانی وجود ندارد.

پزشکان معمولاً برای کنترل علائم برونشیت موارد ذیل را تجویز می نمایند:

  • آنتی بیوتیک. آنتی بیوتیک ها روش مناسبی برای برطرف نمودن عفونت های ویروسی هستند. همچنین از بروز عفونت های ثانویه هم جلوگیری می نمایند.
  • داروهای ضدسرفه. باید در نظر داشت که توقف کامل سرفه راه مناسبی نیست چون سرفه راهی است برای بیرون آمدن خلطها از ریه
  • برونکودیلاتور. این دارو موجب می شود نایچه ها باز شده و مخاط درون آن پاک گردد
  • موکولیتیک. این دارو موجب می شود مخاط درون مجاری تنفسی نرم و رقیق شده و در نتیجه خروج آن تسهیل یابد
  • داروهای ضدالتهابی و استروئیدهای گلوکوکورتیکوئید. این داروها برای علائم مزمن تجویز می شوند
  • برنامه های توانبخشی ریوی. یعنی برنامه ای با کمک یک درمانگر ریوی برای تسهیل و کمک به تنفس

روش های رفتاری دیگر نیز عبارتند از:

  • اجتناب از قرار گرفتن در معرض دود تنباکو و ترک مصرف سیگار
  • استفاده از دستگاه بخارساز
  • استفاده ا زماسک برای اجتناب از ورود هوای سرد به ریه
  • تنفس با دهان بسته (به منظور آهسته کردن تنفس)

چطور می توان از ابتلا به برونشیت احتناب کرد؟

 برونشیت بیماری است که تا حد زیادی قابل اجتناب می باشد. از جمله روش های پرهیزی می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • پرهیز از قرار گرفتن در معرض دود تنباکو و ترک سیگار
  • دوری کردن از افراد مبتلا به سرماخوردگی یا آنفولانزا
  • تزریق سالانه واکسن آنفولانزا
  • تزریق واکسن ذات الریه (به ویژه در مورد افراد بالای 60 سال)
  • شستشوی مکرر دست ها
  • پرهیز از قرار گرفتن در مکان های سرد، نمناک و یا محیط هایی که مملو از آلودگی هوا می باشند
  • استفاده از ماسک در برخورد با افرادی که سرفه یا عطسه می کنند 

آتیه غرب

مقالات مرتبط

آلودگی هوا در افزایش احتمال اقدام به خودکشی در افراد نقش دارد سالانه بیش از چهل هزار مورد مرگ ناشی از خودکشی در ایالات متحده گزارش می شود. در واقع با توجه به...
طبق گزارش انجمن سرطان امریکا، در سال 2014حدود 13% از موارد جدید ابتلا به سرطان را سرطان ریه تشکیل می دهد. کسانی که بیش از همه در معرض ابتلا به سرطان ریه هستند ب...
ایران هرنی